Op 1 januari 2027 gaat een nieuwe wet in: de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta). Deze wet regelt dat er een nieuw toelatingsstelsel komt voor bedrijven die personeel uitlenen. Ook stelt de wet nieuwe eisen aan bedrijven die personeel inlenen.
Vanaf 1 januari 2028 wordt gecontroleerd of bedrijven zich aan deze wet houden. Je mag dan alleen nog arbeidskrachten uitlenen met een toelating of ontheffing van de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU). Ook buitenlandse uitleners die arbeidskrachten in Nederland ter beschikking stellen, vallen onder deze verplichting. Inleners mogen dan alleen nog zaken doen met toegelaten uitleners of uitleners die een ontheffing hebben gekregen.

De Wtta geldt voor zowel uitleners als inleners

• De NAU omschrijft uitlenen als het tegen vergoeding ter beschikking stellen van arbeidskrachten om onder leiding en toezicht van een ander werk te verrichten. Het gaat dus niet alleen om uitzendbureaus, maar bijvoorbeeld ook om payrollbedrijven, detacheerders en ondernemingen die incidenteel personeel uitlenen. Ook buitenlandse ondernemingen die personeel in Nederland uitlenen, kunnen hieronder vallen.
• Een inlener is degene aan wie arbeidskrachten ter beschikking worden gesteld om onder diens leiding of toezicht te werken.

De kernvraag is dus wie de leiding en het toezicht heeft over het werk. Werkt jouw medewerker bij een opdrachtgever en krijgt hij daar dagelijks instructies, dan is al snel sprake van terbeschikkingstelling en valt het bedrijf onder de Wtta. Bij daadwerkelijke aanneming van werk, waarbij de opdrachtnemer een bepaald resultaat oplevert en zelf de leiding houdt, geldt de toelatingsplicht uit de Wtta niet. Ook de zzp’er die rechtstreeks voor opdrachtgevers werkt en zelf bepaalt hoe het werk wordt uitgevoerd en hoe het resultaat wordt bereikt, is volgens de Wtta geen uitlener. Let wel: de zzp’er wordt wél als uitlener beschouwd als hij de opdracht aanneemt en andere zzp’ers inzet die onder leiding en toezicht van de opdrachtgever werken.

Voor een aantal sectoren gelden aparte uitzonderingen. Of jouw situatie onder een uitzondering valt, hangt sterk af van de feiten. Laat dat bij twijfel beoordelen.

Toelatingseisen voor uitleners

Om toegelaten te worden, moet een uitlener onder meer aan de volgende eisen voldoen:

• ingeschreven zijn in het Handelsregister van de KVK;
• beschikken over een geldige Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) voor de onderneming;
• financiële zekerheid stellen met een waarborgsom van € 100.000 (of € 50.000 voor startende uitleners bij een voorlopige toelating), tenzij je bent uitgezonderd;
• aantoonbaar voldoen aan de relevante arbeids-, socialezekerheids- en fiscale wetgeving (“het normenkader”) met een inspectierapport van een door de NAU aangewezen inspectie-instelling.

Ontheffing bij beperkte uitleenactiviteiten en voorlopige toelating

De Wtta biedt ruimte voor ontheffing van de toelatingsplicht als terbeschikkingstelling maar een beperkt onderdeel is van de bedrijfsactiviteiten. Vanaf 1 mei 2027 kan een uitlener de ontheffing aanvragen bij de NAU. Dat kan als je ten minste 12 maanden loon hebt uitbetaald, uitlenen minder dan 10% van je jaaromzet uitmaakt en die omzet niet hoger is dan € 5 miljoen per jaar. Uitzendbureaus zijn uitgesloten van de ontheffingsmogelijkheid. Daarnaast kunnen startende bedrijven een voorlopige toelating aanvragen, omdat zij nog niet aan alle eisen van het normenkader kunnen voldoen.

Overgangsregeling

De overgangsregeling is bedoeld voor bestaande uitleners die zich voorbereiden op het nieuwe toelatingsstelsel. Bestaande uitleners kunnen zich van 1 november tot en met 31 december 2026 aanmelden voor de overgangsregeling. Of je bedrijf zich moet aanmelden, hangt ervan af of het op 30 juni 2027 een geldig SNA-keurmerk heeft.

• Bedrijf met SNA-keurmerk: aanmelden voor de overgangsregeling is niet nodig. Wel moet het bedrijf tussen 1 mei en 30 juni 2027 een toelating of ontheffing aanvragen. Bij een eerste toelatingsaanvraag kan het SNA-keurmerk een inspectierapport vervangen.
• Bedrijf zonder SNA-keurmerk: het bedrijf moet zich tussen 1 november en 31 december 2026 aanmelden bij de NAU voor de overgangsregeling. Daarna moet het tussen 1 mei en 30 juni 2027 een toelating of ontheffing aanvragen. Het inspectierapport mag onder bepaalde voorwaarden later worden aangeleverd.

Wie zich tijdig aanmeldt en op tijd een aanvraag indient, mag ook na 1 januari 2028 blijven uitlenen zolang de NAU nog geen besluit heeft genomen. Meld je je niet aan, dan moet je op 1 januari 2028 zijn toegelaten. Lukt dat niet, dan moet je stoppen met uitlenen.

Wat betekent de Wtta voor inleners?

Vanaf 1 juli 2027 controleer je de status van een uitlener in het nieuwe, openbare Wtta-register. Je ziet daar direct of een partij is toegelaten, een ontheffing heeft of onder de overgangsregeling valt. Vanaf 1 januari 2028 is inlenen van niet-geregistreerde partijen verboden. Tot die tijd controleer je uitleners via het huidige Waadi-register van de KVK.

Praktijktips voor inleners

• Leg vóór de start van de werkzaamheden schriftelijk vast via welke uitlener de arbeidskracht werkt, ook bij doorlening.
• Geef de uitlener op tijd de juiste en volledige arbeidsvoorwaarden (inlenersbeloning).
• Controleer regelmatig in het Wtta-register of de uitlener nog steeds is toegelaten.

Risico’s van de Wtta

De Nederlandse Arbeidsinspectie handhaaft de Wtta vanaf 1 januari 2028. De belangrijkste risico’s op een rij:

• Uitleners zonder toelating krijgen een boete en moeten hun activiteiten direct staken. Dat geldt ook voor partijen van wie de toelating wordt geschorst of ingetrokken.
• Inleners die zaken doen met een niet-toegelaten uitlener, zijn zelf in overtreding. De Nederlandse Arbeidsinspectie kan per overtreding een bestuurlijke boete opleggen.
• Bij herhaalde overtredingen kan de Nederlandse Arbeidsinspectie de werkzaamheden op de locatie volledig stilleggen.
• Wie de deadline van de overgangsregeling mist, mag vanaf 1 januari 2028 niet meer uitlenen zolang de definitieve toelating niet is goedgekeurd. Dat leidt tot directe uitval van ingehuurd personeel.

Tijdlijn wtta

Heb je vragen over de Wtta en het werken met (buitenlandse) uitzendkrachten? Neem dan contact op met Cigdem Özcan, gespecialiseerd in arbeidsrecht. Neem dan contact op met onze specialist Çiğdem Özcan, Advocaat Arbeidsrecht en Arbeidsmigratierecht.